मुखपृष्ठ > वर्णन > नाशिकचा मुरलीधर- श्रीकृष्णजन्मोत्सव !

नाशिकचा मुरलीधर- श्रीकृष्णजन्मोत्सव !

गेल्या १३ ऑगष्ट २००९ रोजी रात्री श्रीकृष्णजन्म झाला. माझे मन एकदम माझ्या बालपणीच्या त्या रम्य आठवणीं मधे रमून गेले. नाशिकला सरकार वाड्यासमोरील कापड बाजारात अगदि नदीच्या तोंडाशी बालाजीचे मंदिर आहे व त्याच्या समोरच्याच गल्लीत एक मुरलीधराचे मंदिर आहे. तसे अगदि रस्त्यावर नाही, थोडेसे आत आहे आणि नाशिकच्या नियमाप्रमाणे नदी कांठची घरे उंच जोत्यावर असल्याने गल्लीच्या तोंडापासूनच बऱ्याच पायऱ्या चढून जावे लागते. म्हणजे तेव्हा त्या आम्हाला तश्या वाटायच्या. ते देवस्थान एका वाड्यात्च सामावलेले आहे. आम्ही जवळच पलिकडल्या गल्लीत रहात असल्याने जाता येता केव्हाही दर्शनासाठी तेथे जात असू. श्रीकॄष्णाष्टमीच्या आधी आठ दिवसांपासूनच हा श्रीकृष्णजन्मोत्सवाचा सोहळा सुरू होत असे. दररोज मुरलीधराला एकेका वाहानावर बसवले जाई. ह्या छाया चित्र संगहात ती सर्व रूपे आपणांसाठी मुद्दाम खुली करून देत आहे त्याच्या दर्शनाचा आपणासही लाभ घेता यावा ही ईच्छा ! ……. सुरेश पेठे

ह्या फोटोतील मुरलीधराची मूर्ती मूळ  पांढऱ्या शुभ्र संगमरवराची आहे. उंची अंदाजे अडीच फूट आहे. मूर्ती उभी असून , उजवा पाय मोडपून डाव्या पायावरून नेलेला, मान किंचीत वाकलेली,  पाणीदार डोळे , मुरली वाजवीत असतानाची अशी आहे. ह्या मूर्तीच्या चेहऱ्यावर अतिशय गोडवा आहे. मी तरी इतकी सुंदर मूर्ती आजवर पाहीलेली नाही. बिर्ला मंदिरातल्या काही श्रीकृष्णाच्या मूर्ती सुंदर आहेत पण तरीही ह्या सम हीच ! ह्या उभ्या मूर्तीला वाहनांवर बसवताना, पायांची घडी कशी घातली जात असेल ? हा प्रश्न त्यावेळी आमच्या बालमनापुढे कायम पड असे.  पुढेही कित्येक वर्षे तो होता ! श्रावणीच्या वेळी मी ह्या मूर्तीला स्पर्श करीत पंचामृताने स्नान घातलेले आहे,   ह्याचा आनंद काय वर्णावा ?

वरील फोटोत मुरलीधराला अर्धनारी नटेश्वरा च्या रूपात साकारले आहे. जरा नीट निरखून त्यातील बारकावे पहा. एकीकडे व्याघ्राजिन पांघरले आहे  तर दुसरीकडे पैठणी  नेसवली आहे !  उजवीकडे भरगॊस मिश्या तर डावीकडे नाकाच्या चाफेकळीवर सुबक नथ ! गंध, केस. इतर दागिने…अगदि रेलचेल आहे !  आहे की नाही गंमत ! अधिक निरखून पहाल तर  डोळ्यांतील भाव सुध्दा प्रत्येकाच्या स्वभावा नुसार वेगळे आढळतील .

इथे मुरलीधर बनला आहे राधा ! तिचा तो पुढे घेतलेला शेपटा पहा त्यावर फुलांची वेणी पण घातली आहे ! हल्ली मुलींना लांब केसच नसतात की आयांना आवरायला वेळच नसतॊ… श्रीकृष्णच जाणे ? सगळ्याचेच केस लांडे लांडे !!  साडी बघा कशी चापून चोपून नेसवली आहे ! नाकात नथ, कमरेला कमरपट्टा, पायात पैंजण ,हातात घड्याळ ही असायचेच ! अशी ही बावरी राधा  कोणाची वाट पहात असणार ? काय तिचा तो थाट  !

आता मुरलीधराला नागावर बसवले आहे.  कालिया मर्दनानंतरतो नमल्यावर त्याने आपणहून बसू दिलेलॆ दिसत्येय ! पायाकडे लक्ष गेले असेलच ! आत्तापर्यंत उभा असलेला असा कसा बरं बसला ? आम्हाला लहानपणी ह्याची खूप गंमत व अप्रूप वाटायचे ! पुढे थोडे मोठे झाल्यावर  आमच्या बाल गणपती उत्सवात मी ही एका उभ्या गणपती ची स्थापना करायचॊ व त्याला दहा दिवसात निरनिराळ्या वाहनांवरून सफर करून आणायचो !

ह्या वरील फोटोत  दिसतोय तो मुरलीधराचा नेहमीचा पोषाख ! कधीही गेलं तरी प्रसन्नच वाटावे असे हे ध्यान !

इथे मुरलीधर गरुडावर बसला आहे ! गरूडाने पायात नागाला पकडलेले आहे ! गरूड सुध्दा किती रुबाबात आहे , त्यालाही भान आहे आपण कोणाला पाठीवर घेतले आहे ते !

कशी शांत झोपाळ्यावर बसून बांसरी वादनात तल्लीन झाली आहे स्वारी ! गालातील हंसू स्पष्ट दिसतंय , काय राधाबाईंच्या आगमनाची वाट पहाणे चालू आहे वाटतंय ! काहीतरी मस्करीची युक्ती मनात घोळत असलेली दिसत्येय !!

ह्या फोटोत मुरलीधर चंद्रा वर बसला आहे ! आता आम्ही सुध्दा चंद्रावर जाण्याच्या तयारी आहोत ! पण असं आम्हाला तिथे बसता येईल ?

ह्या फोटोत मुरलीधर मोरा वर बसला आहे

ह्या फोटोत मुरलीधर  बनला आहे, त्याच्या लहान पणीचा जिवलग,   पेंद्या !  डोक्यावर घोंगडे,  हातात काठी , सभोवती आजु बाजूला गायी चरत आहेत.

आपला,
सुरेश पेठे
Advertisements
प्रवर्ग: वर्णन
  1. 03/12/2009 येथे 9:18 सकाळी

    काका मस्त दिसतोय मुरलीधर…..सगळीच रूपे सुंदर आहेत…..
    विशेष आवडतात ते अर्धनारीनटेश्वराच्या रूपातले डोळ्यातले वेगळे भाव….

    • 03/12/2009 येथे 11:12 pm

      तन्वी,
      माझ्या सारखेच तुलाही डोळ्यात वेगळे भाव ओळखता आलेत … आभार

  1. No trackbacks yet.

प्रतिक्रिया व्यक्त करा

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / बदला )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / बदला )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / बदला )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / बदला )

Connecting to %s

%d bloggers like this: